Δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως η υπουργική απόφαση «Σύγχρονη εξ’ αποστάσεως εκπαίδευση» της Υπουργού και της Υφυπουργού Παιδείας και θρησκευμάτων, με την οποία υλοποιείται η νομοθετική εξουσιοδότηση που επιτρέπει την τηλεδιδασκαλία σε όλα τα σχολεία της χώρας (ΦΕΚ Β’ 1859/15.5.2020).

Από τα «έχοντας υπόψη» προκύπτει ότι η υπουργική απόφαση έλαβε υπόψη μια εκτίμηση αντικτύπου, σύμφωνα με το άρθρο 35 του Γενικού Κανονισμού Προστασίας Δεδομένων (GDPR). Αυτή η εκτίμηση αντικτύπου δεν έχει δημοσιευθεί, ούτε τέθηκε σε δημόσια

διαβούλευση προκειμένου να κριθεί η επάρκειά της. Κατά τον GDPR εάν τα αποτελέσματα της εκτίμησης αντικτύπου εξακολουθούν να εγείρουν ερωτηματικά, θα πρέπει να ακολουθήσει το στάδιο της διαβούλευσης με την Αρχή.

Ένα άλλο κενό από τα «έχοντας υπόψη» είναι η γνωμοδότηση του Υπεύθυνου Προστασίας Δεδομένων (DPO) του Υπουργείου Παιδείας. Αυτός είναι εκείνος που κατά τον GDPR μπορεί να αξιολογήσει σε ένα πρώτο επίπεδο αν η εκτίμηση αντικτύπου είναι επαρκής ή όχι. Αν δεν το έχει κάνει, η απόφαση του υπεύθυνου επεξεργασίας είναι απλά αντίθετη στο άρθρο 39 παρ. 1 γ του GDPR.

H υπουργική απόφαση επαναλαμβάνει το λάθος της εξουσιοδοτικής διάταξης να αναφέρεται γενικά και αόριστα σε «μεταδεδομένα που τυχόν παράγονται». Δεν υπάρχει «τυχόν» που να επιτρέπεται στην νομοθεσία για την προστασία δεδομένων: όπως έχει καταγραφεί στις κατευθυντήριες γραμμές της αρμόδιας επιτροπής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, διατυπώσεις όπως «τυχόν», «ενδεχομένως» κτλ είναι αντίθετες στην υποχρέωση σαφήνειας που υπέχει ο υπεύθυνος επεξεργασίας. Η υπουργική απ΄φοαση αναφέρει ότι «θα χορηγηθεί ενημερωτικό έγγραφο από το Υπουργείο προς εκπαιδευτικούς, γονείς/κηδεμόνες και μαθητές/τριες». Άλλη μια αοριστία: τί ενημερωτικό έγγραφο ειναι αυτό; Αυτά έπρεπε να τα αναφέρει λεπτομερώς η υπουργική απόφαση, διότι έτσι βρίσκεται σε ένταση με τα άρθρα 12-14 του GDPR.

H απαγόρευση καταγραφής εξασφαλίζεται από την αναφορά της στην υπουργική απόφαση, από την μνεία ότι η πλατφόρμα δεν υποστηρίζει καταγραφή δεδομένων, καθώς και από την νομοθετική παραπομπή στο άρθρο 38 του Ν.4624/2019, αλλά εξακολουθούν να υπάρχουν αοριστίες στην υπουργική απόφαση όπως ότι οι μαθητές ενημερώνονται από τον εκπαιδευτικό για τους κανόνες και τους όρους ορθής συμπεριφοράς, σύμφωνα με τις οδηγίες του Υπουργείου Παιδείας. Αυτά όμως, έπρεπε να απαριθμούνται ειδικώς και λεπτομερώς στο ίδιο το κείμενο της υπουργικής απόφασης!

Υπάρχει επίσης κενό ενημέρωσης για την εφαρμογή της συμφωνίας του Υπουργείου με  τον πάροχο με τον οποίο συνεργάζεται το κράτος για την επεξεργασία των δεδομένων. Στην παράγραφο 5 αναγράφεται ότι τα δεδομένα των εκπαιδευτικών και των μαθητών «δύνανται» να κοινοποιούνται στον πάροχο! Τί θα πει δύνανται; Τα άρθρα 26 και 28 GDPR ορίζουν απολύτως συγκεκριμένη διαδικασία για την συνεργασία και η συμφωνία αυτή πρέπει υποχρεωτικά να τίθεται στην διάθεση των υποκειμένων των δεδομένων.

Αυτές είναι θεμελιώδεις παραλείψεις της υπουργικής απόφασης. Ενώ ο σκοπός της παροχής εξ αποστάσεως εκπαίδευσης έχει σαφή έδραση σε σειρά συνταγματικών άρθρων, ανάμεσα σε αυτά τα άρθρα βρίσκεται και το 9Α το οποίο επιβάλλει την τήρηση όλων των ανωτέρω.